Het verschil tussen het interpreteren en het waarnemen van het gedrag van onze hond(en).

Een waarneming is niet hetzelfde als een interpretatie. Toch worden ze nog heel vaak met elkaar verward. Dat is ook best logisch want tussen waarnemen en interpreteren ligt maar een hele dunne lijn. Wat is nu precies het verschil? En waar komt het misverstand vandaan? Ik leg het even uit.

We hebben over alles een mening, een oordeel. We vullen heel graag de dingen zelf in . Nu ja, dat is ook eenmaal typisch menselijk. Het is sterker dan onszelf en we zijn er ons meestal niet van bewust. We zien iets, we nemen het op en voila we vertellen al snel onze eigen verhaaltjes hierover.

Om het verschil duidelijk te kunnen aantonen gaan we eerst even naar de theoretische betekenissen van de woorden zelf:


Een waarneming: (Perceptie) het proces waarbij een levend wezen zich bewust wordt van signalen uit de omgeving (zien, horen, etc.) (Observatie) het doen van een waarneming of meting in de natuurwetenschappen, kijken hoe iets gebeurt of iemand zich gedraagt.

Een interpretatie: een persoonlijk beredeneerd oordeel over de betekenis van een waarneming, een tekst of een stuk muziek. Het woord is verwant aan het Franse interprète, wat “tolk”, maar ook “vertolker” betekent.

Kort samengevat komt het er dus op neer dat een waarneming gebaseerd is op zichtbare feiten en een interpretatie onze persoonlijke oordelen zijn over wat er zichtbaar is. Even een praktisch voorbeeld:

Op onderstaande foto zien we mijn hond Luna. Kijk hier even goed naar en onder de foto som ik een paar voorbeelden van persoonlijke interpretaties hierover op.

Mogelijke interpretaties: Luna is moe en ze wilt rusten of Luna vindt de persoon die haar nadert spannend en daarom is ze gaan liggen of Luna voelt zich niet veilig en houdt daarom nauw in de gaten wie er allemaal op ons afkomt,…

Nu bekijken we de foto nog eens opnieuw. Wat zien we nu écht op de foto waar we 100% zeker van kunnen zijn? Wat zijn de zichtbare feiten? Onderaan de foto som ik deze keer enkele waarnemingen op.

Enkele voorbeelden van waarnemingen: Luna ligt neer op de grond, haar oren zijn naar voor gericht, een beetje verder zien we mensen,…

Ik hoop dat dit praktische voorbeeld je wat meer duidelijkheid heeft kunnen geven over de verschillen tussen waarnemen en interpreteren. Waarom is het nu zo belangrijk om het verschil hierin te weten?

Eerst en vooral brengen persoonlijke interpretaties ons vaak in de problemen. Ze geven ons een specifieke mening die heel beperkt is en niet altijd de juiste hoeft te zijn. Er is namelijk niemand anders die 100% zeker weet wat onze hond nu precies denkt of voelt en dat is onze hond zelf. Daardoor kunnen we vaak verkeerd leren reageren op het gedrag van onze hond terwijl dat dus niet nodig hoeft te zijn. Menselijke interpretaties beperken onze gedachten waardoor we ook snel vast komen te zitten. We kunnen daardoor sommige gedragingen niet ruim genoeg meer bekijken waardoor we dus vast blijven hangen in onze eigen beperkte visies.

Uiteraard is de lichaamstaal van onze hond heel belangrijk en deze helpt ons om bepaalde dingen te kunnen interpreteren maar dit is geen zwart/wit verhaal. Je alleen blind staren op een hond zijn lichaamstaal zal je dus niet helpen om je hond beter te begrijpen. Zo bestaan er heel veel boeken die vertellen dat een lage houding met een aangetrokken staart betekend dat je hond angstig is. In sommige gevallen zal dit een juiste interpretatie zijn maar in andere gevallen kan een lage houding met aangetrokken staart ook staan voor het zich kleiner willen maken wanneer ze achter iets aan willen jagen. Dit heeft dan niks meer met angst te maken. Stel je dus voor dat je dan denkt dat je hond regelmatig bang is buiten en daardoor krijg je medelijden en hou je hem meer binnen terwijl een hond die klaar is om te jagen zich dus niet noodzakelijk slecht hoeft te voelen.

Wanneer mensen graag positieve visuele tekstballonnetjes verzinnen bij onze honden dan kan ik dit zeker wel eens appreciëren. Ik doe dit zelf ook. Humor is belangrijk en het hoeft zeker niet allemaal zo serieus te zijn, zolang we ons maar bewust zijn dat het onze eigen persoonlijke interpretaties en invullingen zijn en niet de echte waarheid van het individu. Jammer genoeg zien we nog altijd dat het ook in een negatieve zin wordt toegepast waardoor de hond dus niet oprecht wordt behandeld. Daarom vind ik het belangrijk om dit onderwerp ook even aan te kaarten.

Het gedrag van onze hond meer gaan leren waarnemen i.p.v. onmiddellijk te gaan invullen, veroordelen en interpreteren is dus wel heel interessant. Hierdoor maak je zelf ruimte om de situatie in zijn totale geheel te leren observeren. Zonder de nood om hier iets aan te willen veranderen maar om de juiste informatie tot je te laten komen. Om je hond zijn gewoontes, zijn karakter, en zijn eigen gedragingen te leren kennen op een juiste, open en oprechte manier.

Dit is niet altijd zo gemakkelijk dus je zal dit vooral veel moeten oefenen. Plan dit gerust dagelijks in met de dingen die je nu al samen doet met je hond. Het kost je geen extra tijd maar enkel een andere manier van kijken naar de dingen. Zet dus je verhaaltjesverteller even stil en observeer alleen vanuit de zichtbare feiten.

Veel succes en vooral veel plezier!

Onvoorwaardelijke liefde in je relatie met je hond, is het realistisch of is het een sprookje?

Wat is onvoorwaardelijke liefde?

Om te weten of onvoorwaardelijke liefde een sprookje is moeten we eerst weten wat de definitie nu precies is. Wel, onvoorwaardelijke liefde heb je voor iemand of iets, zonder voorwaarde. Maakt niet uit wat er gebeurt, je zal altijd er van blijven houden. Er is geen enkele voorwaarde of eis die je eraan stelt.

Eigenlijk is het een heel eenvoudige theorie maar in de praktijk is deze best nog heel lastig.

Onze hond als leermeester.

Laat ons eerst een stil staan bij onze grootste leermeesters als het gaat over onvoorwaardelijke liefde. We noemen allemaal onze hond, onze beste vriend, de enige die er altijd is voor ons, de enige die ons neemt zoals we echt zijn, op onze goede dagen maar ook op onze slechte dagen, of we nu vuile kledij dragen, of rotte tanden hebben, of al dan niet make up op hebben, of we nu rijk of arm zijn het maakt hen allemaal niet uit. Onze hond is het ware voorbeeld als het gaat over hoe heb ik iemand onvoorwaardelijke lief. Zij doen dit automatisch, dit is hun natuur. Onze honden zijn mild en zelfs als we uren weg zijn dan zullen ze niet zeggen “Seg, waar heb jij gezeten” en zich vervolgens boos wegdraaien van ons. Neen ze zijn iedere keer weer zo dankbaar dat we weer thuis komen. Onze honden troosten ons als we verdrietig zijn en ze vergeven ons wanneer we ons geduld verliezen en boos worden. Iedere keer opnieuw.

Van waar komt die vorm van voorwaardelijkheid in de relatie met onze hond?

Wanneer we een relatie aangaan met onze hond dan komt het nog steeds veel voor dat deze voorwaardelijk is. Bij voorwaardelijke liefde in de relatie houden we enkel van onze hond wanneer deze iets goed doet of zich gedraagt zoals wij dat goed achten. Wanneer onze hond iets doet dat wij als onaangenaam ervaren zullen we onmiddellijk duidelijk maken dat we dit niet willen. Je hond verstaat dan letterlijk, ik hou nu niet van jou. Dit zien we vooral nog vaak bij baasjes die hun hond als “minder” gaan beschouwen. De hond zal zich iedere keer moeten bewijzen als ondergeschikte. Zo bewijst hij dat hij zijn positie kent in de relatie. De mens is duidelijk de baas en de hond moet luisteren. Bijvoorbeeld, de hond moet zitten voor zijn eten, hij moet zijn eten ten alle tijde delen met jouw als “alpha”. Wanneer je gaat wandelen moet jij als eerste de deur uit, of jij eet eerst en dan pas je hond, of de hond moet aan de voet wandelen en mag niet trekken.

Deze stelling komt voort uit een zeer oude wetenschappelijke theorie van Rudolph Schenkel. Schenkel observeerde jaren lang zeer intensief de gedragingen en onderlinge relaties bij wolven in de zoo van Bazel, inclusief de gevechten die toen plaats vonden. Hij publiceerde deze gewaarwordingen in 1947 en deze studies werden zowat het basis model voor de alpha posities.

In 1968 schreef David Mech een boek op basis van de gewaarwordingen van Schenkel. Daarin schreef hij over de termen, alpha-wolf, dominantiepositie en rangorde en toen waren de termen roedel en alpha-positie geboren. Wanneer Mech in 1986 (tot 1998) uiteindelijk zelf observaties ging doen bij wolven in het wild zag hij heel andere dingen. De wolven leefde niet in een positie waar 1 wolf de leider was. Ze hadden allemaal een bepaalde relatie ten opzichte van elkaar en er waren zelden of nooit gevechten. Ze zorgde samen als een familie voor elkaar en voor het welzijn van de groep.

Dat onze honden het dus moeten “verdienen” om gezien of gehoord worden is ronduit belachelijk! Ondanks dat deze theorie al enige tijd weerlegt is leeft ze nog steeds door bij heel veel hondeneigenaren. Gelukkig zijn er ook al heel veel mensen die hun hond wel als gelijkwaardig zien. Want enkel als we onze relatie gaan zien als gelijkwaardig dan kan er pas echte verbondenheid en onvoorwaardelijke liefde ontstaan.

Wilt onvoorwaardelijke liefde in je relatie met je hond dan zeggen dat je hond altijd zijn zin mag doen?

Onvoorwaardelijke liefde heeft niks te maken met of je hond nu heel de dag zijn zin mag doen of niet. Het gaat erom dat je hond mag laten zien dat hij het moeilijk heeft met iets.

Iemand graag zien wanneer alles goed gaat is heel gemakkelijk maar het is tijdens de moeilijke tijden die we samen doormaken die de kracht van onze relatie zal bepalen” ~Unknown~

Wanneer je hond iets doet dat jij als niet gewenst acht dan is het belangrijk dat we hier anders naar gaan leren kijken. We dienen in eerste plaats uit te zoeken waarom onze hond doet wat hij doet. Zodra we een antwoord krijgen op deze vraag is het veel gemakkelijker om vanuit liefde en begrip te communiceren met elkaar. Dit brengt ook een hoop minder frustratie naar boven bij jezelf. Ik geef even een voorbeeldje uit de praktijk.

Mijn honden zijn zeer actieve jagers als ik ga wandelen met hen in de polders. Ze wandelen daarom altijd aan de lange lijn. Op een gegeven moment zien we een konijn op een 50 tal meter weg van ons. Luna ziet het konijn, ze blijft even staan en ze beslist daarna om verder mee te lopen met mij. Ik vond dit heel sterk en ik vertelde haar hoe dapper ik haar vond. Een beetje later vliegt er plots een fazant op uit de beek op nog geen 5 meter van ons. Luna rent er op af waardoor ze dus hard begint te trekken aan de lijn. Ik vertelde haar: Ja Luna dit snap ik wel, dit was wel heel dichtbij. Terwijl ik zo goed mogelijk mijn best deed om zelf stevig te blijven staan en haar niet los te laten.

Dit is onvoorwaardelijke liefde als je het mij vraagt. Het is je hond graag zien wanneer hij op zijn best is en wanneer hij op zijn slechts is. Het is steeds weer kiezen voor jou hond ondanks de moeilijkheden die jullie ervaren. Je neemt het goede met het slechte zeg maar. Ik heb geleerd dat wanneer je vanuit een verbondenheid of connectie communiceert met je hond, dat je automatisch ook vanuit onvoorwaardelijke liefde communiceert. Je hebt dan geen “voor wat, hoort wat” relatie meer maar een relatie die draait om echtheid, om wederzijds respect, om wederzijdse liefde, om wederzijds begrip en wederzijds vertrouwen. Een realistisch doel waar we allemaal naar zouden moeten streven.

Ik wens jullie allemaal een Happy en vooral een liefdevolle Valentijnsdag toe!

Gedragsmatig trainen VS een dialoog vanuit verbondenheid.

Ze zeggen altijd “je krijgt niet de hond die je wilt maar de hond die je nodig hebt”. Mijn husky Luna was mijn eerste hond en eigenlijk alles behalve wat ik verwacht had. Ze was “onhandelbaar” en zelfs op de hondenschool waren we niet welkom. Dankzij haar heb ik in het trainen en opvoeden een heel traject doorlopen tot ik uiteindelijk hier ben terecht gekomen.

Namelijk: “Opvoeden vanuit verbondenheid”. Ik benoemde het ook al als “connectie”. Enkele weekends geleden bracht ik een weekend door met ervaren hondengedragscoaches die al langere tijd deze mooie visie hebben.

Omdat mensen vaak nog niet goed weten wat nu het verschil is tussen een gedragsmatige benadering of een benadering die gaat over verbondenheid besloot ik deze blog te schrijven. Het zijn namelijk 2 totaal verschillende dingen. Ik leg het graag even kort uit.

Wanneer we gedragsmatig gaan trainen of werken met onze honden dan verwachten wij een bepaald beeld van onze hond. Dan willen we onze hond een bepaald gedrag bij brengen door middel van beloningen of correcties. We gaan als het ware de hond willen kneden naar onze behoeftes. Dit kan door bijvoorbeeld een ruk aan de lijn te geven wanneer onze hond trekt of we doen hem/haar een anti blafband aan als ze teveel blaffen of het kan zelfs ook door onze hond af te leiden of te belonen met snoepjes wanneer ze in een moeilijke situatie dreigen te komen.


Wanneer we onze hond benaderen volgens verbondenheid dan kijken we eerder naar wie is die hond nu precies? Wat heeft deze hond precies nodig? Hoe voelt die hond zich in die specifieke situatie? En de meest belangrijke vraag: Wat kan ik betekenen voor mijn hond als hij/zij het moeilijk heeft? Iedere hond is een uniek individu met emoties en iedere hond heeft zijn eigen talenten en kwetsbaarheden. Alles begint met het aanvaarden wie jouw hond nu precies is. Van daaruit creëer je in de eerste plaats een gelijkwaardigheidsgevoel waardoor er vertrouwen tussen jullie kan beginnen ontstaan.

We noemen onze hond allemaal graag onze beste vriend, onze kameraadjes die er door dik en dun altijd zijn voor ons. Toch moeten we hier nuchter naar kunnen kijken. Want we hebben onze hond in eerste plaats voor onszelf, de hond kiest niet zelf waar en bij wie hij precies terecht komt en ze mogen ook zelf de keuze niet maken of ze nu wel bij ons willen blijven of niet. Als we dus willen dat ze gezond (dit zowel fysiek als mentaal) kunnen ontwikkelen is het dus vooral ONZE taak als surrogaatouder om de juiste nodige omstandigheden hiervoor te gaan creëren.

Ik volgde jaren lang wat er voorgeschreven werd door de maatschappij. Het staat allemaal uitgeschreven hoe we onze hond, ons kind en onszelf moeten vormen en opvoeden naar de normen en waarden van andere mensen. Zo werkt de politiek trouwens ook. Zonder dat we het door hebben worden we hierin groot gebracht en doen we blindelings na wat we zien.

Ik heb ook een lange tijd getraind volgens de “correctie” methode waarbij ik een stroplijn gebruikte, daarna schakelde ik over op de “beloningsgerichte” methode en ging ik mijn hond snoepjes geven voor wanneer zij goed gedrag vertoonde. Ik voelde diep van binnen dat het niet goed zat en ook mijn hond Luna liet duidelijk blijken dat dit niet ging werken, maar als iedereen het zo doet dan zal dat toch wel de goede manier zijn toch? Ik ben nu heel dankbaar voor Luna haar doorzettingsvermogen om aan te geven dat het niet OK was want daardoor ben ik blijven zoeken naar iets dat wel werkte voor ons allebei.

Daarom is het dus goed om zelf hier ook eens bij stil te gaan staan en jezelf af te vragen of dit nu wel is wat jij en je hond zelf willen? Wil jij je hond kneden naar de normen en waarden van andere mensen? Hoe wil jij u relatie met je hond ervaren? Moeten we de rol “ik ben de baas” hebben met onze hond of kan het ook anders? Hoe zou ik me daarbij voelen als ik zo behandeld werd? Mag je hond wel echt zichzelf zijn? Mag je hond laten zien dat hij angstig of overprikkeld is?

Toen ik mezelf deze vragen meermaals stelde kwamen mijn daden niet overeen met mijn eigen normen en waarden. Het werd dus tijd om eindelijk mijn buikgevoel te gaan volgen.

Het mooie aan opvoeden vanuit verbondenheid is niet alleen dat het echt werkt maar ook dat het niet zomaar een methode is om met je hond om te gaan. Het is een houding die je namelijk over de hele lijn kan aanwenden in je leven. Het wordt een manier van leven, een manier van zijn en iedere relatie die je aangaat zou hierom moeten draaien. De relatie met vrienden of familieleden, de relatie met je (huis-)dieren, maar het meest belangrijke nog dat is die relatie met jezelf!

Picture by: Tails of Life Photography

www.hondengedragscoachbianca.be